De innerlijke staat

Ik voel me behoorlijk ongemakkelijk als ik naar de foto’s uit de serie ‘Outside of the Inside’ kijk van de Zweedse fotograaf Martina Holmberg. Zij maakte deze serie juist om de kwetsbaarheid én de kracht te laten zien van de mens.

Ik vraag me af bij het zien van de serie. Wat is de mens, wat is menselijk, waardoor ontmoet je de mens. Hoe verhoudt zich het uiterlijk met het innerlijk. Wat zijn mijn vooroordelen en die van anderen bij het kijken naar deze foto’s. En wat is leven in termen van kwetsbaarheid en kracht. Hoe sterk kan iemand zijn om zich te tonen, hoe dan ook.

17 / 24 – Victoria wordt geboren zonder voeten en handen. Ze zegt dat mensen haar soms zien zonder haar echt te zien. | © Martina Holmberg

In elke foto ligt een persoonlijke geschiedenis besloten. Zelf zegt ze in verschillende interviews dat ze de mensen niet wil afbeelden als slachtoffers of als helden, maar juist als mensen. Ik denk dat je deze foto’s alleen maar kunt bekijken als je dat met dezelfde empathie doet als waarmee Martina Holmberg deze foto’s heeft gemaakt.

Kijk voorzichtig alsjeblieft. In alle stilte en met veel gevoel. De foto’s laten mij opnieuw kijken naar alle mensen, naar hun zijn, hun verleden, hun kwetsbaarheid én hun kracht. Zie de gehele serie op haar website.

Een belangrijk interview door LIFE FRAMER lees je hier. Overigens de website van Life Framer is ook zeer de moeite waar om daar eens rustig door te bladeren.

Kijk verder op de website van Martina Holmberg en verbaas je over de prachtige poëtische gevoelige en krachtige fotoseries die ik beschouw als persoonlijk documentair werk maar evenzeer veel over de wereld van ons allemaal vertellen.

BIOGRAFIE Martina Holmberg 
Ik ben fotograaf en schrijver en woon in Stockholm, Zweden. Mijn werk beweegt zich tussen documentaire en artistieke praktijk, met een focus op aanwezigheid, kwetsbaarheid en het lichaam als drager van geleefde ervaringen.
Ik ben geïnteresseerd in het subtiele – in wat zich niet laat definiëren.
In plaats van te verklaren of te categoriseren, probeer ik ruimte te creëren voor iets om simpelweg te zijn. Een gezicht, een lichaam, een moment. Niet als symbool of verhaal, maar als een spoor van leven. Ik begon al vroeg met fotograferen en bracht tijd door in de donkere kamer met mijn vader, kijkend hoe beelden langzaam tevoorschijn kwamen in de bakjes. Dat gevoel van stille aandacht – van wachten tot er iets verschijnt – blijft mijn werk vormgeven. In de loop der jaren heb ik tien boeken gepubliceerd en internationaal gewerkt aan zowel redactionele als langlopende projecten. Mijn werk is tentoongesteld, bekroond en op grote schaal gepubliceerd, waaronder de Taylor Wessing Portrait Prize. [bron: website Martine Holmberg]

FOTO’S SPOREN in APELDOORN

De Apeldoorn Photo Award is een nieuwe tweejaarlijkse fotowedstrijd van Apeldoorn Photo en de Gemeente Apeldoorn. Met dit initiatief krijgt fotografie een nieuw podium in de stad en zetten ze Apeldoorn nationaal én internationaal op de kaart als fotostad.

De natuur ademt in een eeuwig ritme. Seizoenen wisselen, licht verandert en wind laat zijn sporen achter. Tegelijkertijd bouwen mensen hun tijdelijke monumenten, creëren ze, breken ze af en laten ze herinneringen achter. Maar ook objecten, dieren en verlaten plekken dragen verhalen met zich mee, zichtbaar of juist verborgen.

Let op: de inzendtermijn loopt vanaf 26 mei tot en met 31 juli 2026. Zie voor meer informatie de website van APELDOORN PHOTO.

De intimiteit van gewone mensen

# 36 Paul Napo

uit de serie middagwandeling | © Paul Napo

Paul Napo is een Franse fotograaf die naast zijn verblijf in Frankrijk ook vaak in Ierland verblijft.

Heel veel van zijn werk draait om één gemeenschappelijk thema: de intimiteit van gewone mensen.

Neem een kijkje op zijn website. Ook op Youtube heeft hij verschillende, welisware Franstalige, instructiefilmpjes staan.

Zijn foto’s stralen een natuurlijke aandacht uit. Gewone mensen, gewone plaatsen en toch zijn de meeste van zijn foto’s heel bijzonder. Het goede moment, het juiste kader en vooral de situaties die indruk maken. Soms overduidelijk, een andere keer heel subtiel. Van origine is hij bruidsfotograaf. Ongetwijfeld is hij ook daarin een kei van een fotograaf. Op zijn website staan verschillende series waardoor je kunt zien hoe oplettend hij is.

wie ben ik zonder gezicht

Iedereen heeft een eigen gezicht en dankzij de kenmerken daarvan weten we wie Pietje, Jantje, Marietje of Iris is. Toch slaat soms de twijfel toe, bijvoorbeeld wanneer ik me in het gezelschap van Japanners of Chinezen bevind. Er zijn zelfs mensen die er niet in slagen die twee nationaliteiten van elkaar te onderscheiden. Mensen die lijden aan prosopagnosie – gezichtsblindheid – herkennen zelfs het gezicht van hun partner of ouders niet. En als ze voor de spiegel staan, denken ze: wie is die figuur?

mijn fotovriend Gijs | © Peter van Tuijl

Soms passeer ik iemand op straat en denk ik hem of haar te herkennen. Van vroeger misschien, of wellicht van televisie. Een andere keer kijk ik in de ogen van een mooie vrouw. Het moment is te kort om te ontdekken wat er achter die ogen schuilgaat. Ogen als spiegel van de ziel.

Uit onderzoek blijkt dat veel mensen het ongemakkelijk vinden om iemand recht in de ogen te kijken. Echt kijken, zonder weg te glijden met de blik. Wanneer gaan de ‘luiken’ van mensen eigenlijk open?

Encounter | © Peter van Tuijl

Onlangs kwam ik een fotograaf tegen die, zo lijkt het, er een sport van maakt om zich achter maskers te verbergen. Niet letterlijk, maar zijn gezicht is op iedere foto verborgen achter een of andere ‘outfit’. Wie is hij? En waarom doet hij dit?

© David Dauba

Op zijn website lees ik:

“Jarenlang heb ik het grootste deel van mijn werk gericht op ‘gezichtsloze portretten’. Deze benadering daagt onze traditionele perceptie van identiteit uit in een wereld die overspoeld wordt met selfies.”

De foto’s van Dauba laten je misschien glimlachen, of roepen bewondering op vanwege de enorme creativiteit waarmee hij zichzelf telkens opnieuw verhult. Misschien vraag je je af wat de diepere betekenis van zijn beelden is. Zijn foto’s zijn surrealistisch, anoniem en bezitten tegelijkertijd een zekere intimiteit.

Een gezicht is immers veel meer dan alleen de fysieke voorkant van het hoofd. Het is een primair middel voor interactie, herkenning en het overbrengen van emoties. Het fungeert als een spiegel van de ziel en maakt communicatie tussen mensen mogelijk. Het gezicht zorgt voor verbinding. Intenties worden zichtbaar.

We reageren anders op een blij gezicht dan op een verdrietige blik. Het maakt dat we ons verantwoordelijk voelen voor de ander. Bij een hechte vriend of een familielid reageren we natuurlijk anders dan bij iemand die we toevallig tegenkomen, maar zelfs dan speelt mimiek een belangrijke rol. Het gezicht van de ander laat ons niet onverschillig.

Wanneer iemand zijn of haar gezicht afwendt of verbergt, wordt ons de mogelijkheid ontnomen om die eerste, primaire reactie te ervaren.

Psychologisch gezien is dat geen toeval, maar een fundamenteel aspect van menselijke communicatie. Ons gelaat vormt een onbewuste, razendsnelle informatiestroom die emoties, intenties en zelfs sociale (on)zekerheden verraadt.

De fotografie van David Dauba dwingt ons om op een andere manier naar de ander te kijken. De betekenis verschuift naar andere kenmerken. Is er iets af te lezen uit de lichaamshouding? Kunnen de objecten in zijn handen iets vertellen? Of zeggen de kleuren van zijn kleding meer dan we denken?

We moeten op zoek naar datgene wat we normaal gesproken rechtstreeks uit de mimiek afleiden.

Bekijk zelf eens wat deze gezichtsloze foto’s van David Dauba met jou doen. Welke betekenis hebben ze voor jou, anders dan een kunstje of een maniertje om een serie in een herkenbare vorm te gieten?

Ik ben daar erg benieuwd naar. Misschien wil je een korte reactie n.a..v. deze blog sturen, of er zelfs een eigen externe blog aan wijden. Ik publiceer die graag én met plezier.

Tot slot nog een greep uit gezichtsloze foto’s die ik in de afgelopen jaren maakte.

De wereld even stilzetten

Schone schijn | © Jeannet Zwols

Mijn foto’s ontstaan niet op één moment; ze zijn het resultaat van een proces waarin ik verschillende beelden en indrukken samenvoeg tot één geheel. Het is een zoektocht waarbij ik blijf stapelen en schuiven totdat ik een beeld vind dat fijn voelt om naar te kijken. Dat is mijn drijfveer: het creëren van een eigen werkelijkheid, gebaseerd op sfeer en visuele logica. Ik zoek hierbij de grens op tussen droom en werkelijkheid.

Ik zie mijn foto’s als visuele gedichten waarin de harde grenzen tussen plekken en momenten vervagen. Voor mij heeft een beeld pas diepgang als het een gelaagdheid biedt die een enkelvoudige opname niet kan vangen. Door te spelen met abstractie en vervaging verbeeld ik de stedelijke dynamiek op een dromerige, bijna filmische manier.

Mijn werk gaat niet over het vastleggen van de realiteit, maar over het vangen van de ervaring ervan. Wat je ziet is nooit één ding, maar een opeenstapeling van momenten, reflecties en herinneringen. In dit lijnenspel vervagen voorbijgangers tot schimmen die onderdeel worden van een sfeervol geheel.  Ik ben gefascineerd door de visuele gelaagdheid van de wereld.

Waar woorden wegvallen, spreken beelden

Deze ‘Persoonlijke landschappen’ zijn nu samengebracht op een fototentoonstelling in de Turmac Cultuurfabriek in Zevenaar | © Marjan Rosendahl

Om de verschillende kanten van de ziekte van Parkinson te benadrukken, heeft Marjan Rosendahl gekozen voor tweeluiken. Op de expositie in Zevenaar hangen zwart-wit portretten naast kleurrijke landschappen. De identieke kleding die de geportretteerden dragen verwijst naar het stereotiepe beeld dat de buitenwereld meestal van deze ziekte heeft….het trillen.

De kleurenfoto’s onthullen de persoonlijke landschappen. Persoonlijk omdat Marjan deze heeft gemaakt op basis van de -vaak- intensieve gesprekken met de geportretteerden. Bovendien is het landschap een verwijzing naar het symptoom dat voor hen de meeste impact heeft.

Persoonlijke landschappen is geen afgerond verhaal. Het is bovenal een ode aan mensen die leven met Parkinson als een lastige bondgenoot. Ook een ode aan hun naasten.

“Ik heb met deze serie ook de bedoeling om met de kracht van (foto) kunst gesprekken op gang te brengen die men misschien anders liever uit de weg gaat”, aldus Marjan.

Volgens Marjan vormen de foto’s samen een uitnodiging om

  • wat meer stil te staan bij deze ziekte;
  • bewustwording te creëren;
  • met andere ogen naar de ziekte van Parkinson te kijken. 
Deze video geeft een mooie terugblik op de feestelijke opening, waar naast vele gasten ook de geportretteerden aanwezig waren.

De expositie ‘Persoonlijke landschappen is van 13 april tot en met 15 mei 2026 te zien in de Multizaal van de Turmac Cultuurfabriek in Zevenaar.

Adres: Kerkstraat 27, 6901 AA Zevenaar. Openingstijden: Dinsdag t/m vrijdag 10.00 – 17.00 uur. Zaterdag en zondag 14.00 – 17.00 uur

Gratis parkeren is mogelijk aan Stationsplein 4 te Zevenaar. Vanuit daar loop je in vijf minuten naar Turmac Cultuurfabriek (is via borden aangegeven). Toegang is gratis.

Voor eventuele verdere en actuele nformatie:  https://liemerskunstwerk.nl/museum/

Beeldcreatie …

Fotografen die surrealistische foto’s maken kunnen hier terecht. De mogelijkheid op een mooi podium aan de Franse Côte d’Azur.

Aanmeldingsdeadline: 20 mei 2026 om middernacht

Het Internationale Festival van Surrealistische en Creatieve Fotografie wordt georganiseerd door de vereniging CONCEPTALIA, in samenwerking met de stad Fréjus en de fotovereniging Forum Julii.

Deelname staat open voor alle fotografen, zowel amateur als professioneel, en is volledig gratis.

Zie verder op de webiste…

Het Festival van Surrealistische en Creatieve Fotografie heeft zich gevestigd als een uniek evenement binnen het Franse culturele landschap.
Vanaf het allereerste begin was de visie – een vermenging van realiteit en verbeelding – een logische keuze, gedreven door de wens om een ​​ander perspectief te bieden op hedendaagse fotografie.
Het festival blijft zich ontwikkelen, maar blijft trouw aan zijn identiteit, verrijkt door nieuwe stemmen, nieuwe vormen en een nieuw publiek.
Elke editie is het resultaat van een collectieve inspanning, geleid door nieuwsgierigheid, artistieke precisie en het plezier van delen.
Het is een grote beloning om te zien hoe bezoekers zich met de werken bezighouden, verwondering ervaren, vragen stellen over wat ze zien en zich soms verliezen in deze visuele werelden. Voor het team is het festival een menselijk avontuur, gebouwd op ontmoetingen, ervaringen en gedeelde emoties, dat elk jaar met dezelfde passie wordt hernieuwd.

BREEDBEELD

Naar aanleiding van de tentoonstelling van haar recentste werk ‘Seven Stones’ in Teheran gingen de redactie van het Belgische Magazine BRREEDBEELD in gesprek met de Iraanse fotograaf Shadi Ghadirian. Ghadirians omvangrijke oeuvre strijdt tegen hardnekkige stereotypen en geeft Iraanse vrouwen het gezicht dat het regime hen ontneemt. Afwezigheid en gemis zijn de pijlers waarop ze haar recentste serie bouwt.

Juist nu… wat er zich allemaal afspeelt in de wereld …

Lees hier het artikel dat geschreven is door Anneleen Van Kuyck

Parriaans Vertier: Een ode aan de esthetiek van het alledaagse

We leven in een wereld die schreeuwt om perfectie, maar de ware schoonheid schuilt wat mij betreft zeker ook in de ongemakkelijke momenten. Als adept van Martin Parr wil ik me aan dat soort momenten ook weleens te buiten gaan. Met de serie Parriaans Vertier neem ik je mee naar de randjes van onze samenleving, de absurde rituelen en de kleurrijke chaos van de openbare ruimte.

In deze blogserie schuw ik het banale niet; ik omarm het.

Martin Parr leerde ons dat als je lang genoeg naar het gewone kijkt, het buitengewoon wordt. 

Parriaans Vertier is een recent, fotografisch verblijf in Amsterdam op een mooie dag in april. Het is een ode aan de grote meester. Hij liet ons genieten (en nog, ga naar FOAM voor een kleine maar fraaie expositie) van de pret, de kitsch en de onvermijdelijke imperfectie van het menselijk samenzijn.

Welkom in mijn kleinewereld. Een wereld in kleur, een beetje satire en ironie en hopelijk ervaar je net als ik vooral vertier.

In het huis van de verbeelding

Gisteren mocht ik de expositie van Machiel Zwarts en Victor van Lieshout openen in Galerie ‘langehezel46 in Nijmegen. Een prachtige middelgrote galerie, intiem door de verschillende deelruimten en sfeervol vanwege het eeuwenoude gebouw. Zeker niet de laatste plaats waar je als fotograaf/kunstenaar wilt exposeren. Dus niet alleen het prachtige fotowerk van Machiel en Victor, maar ook de plek maakte deze opening tot een feestje. En het werd een mooie opening met een groot aantal gasten en twee glunderende fotografen.

In deze blog de woorden tijdens de opening. Eerlijkheidshalve moet ik bekennen dat ik mijn voorbereide speech niet uit mijn zak heb gehaald. Dus wat ik gisteren uitsprak was meer voor de vuist weg, in de sfeer van de omgeving en zeker ook uit het hart met hier en daar een enkele ‘uh’ of een extra uitweiding. In de kern klopt het onderstaande wel.

“Als bloemen verwelken, planten verdorren, appels verrotten of bananenschillen verdrogen, ontstaan er nieuwe, fotogenieke werelden. Ik zie wat jij niet ziet…”

“Mijn foto’s vertonen vaak een gelijkenis met de natuur; zoals bomen, bloemen, maar soms ook met landschappen of buitenaardse werelden. Je kunt zelfs overeenkomsten vinden met het vaatstelsel van het menselijk lichaam.”

De eerste is feitelijk een citaat op de website van Victor van Lieshout en de tweede is een kwestie van wat knip en plakwerk van teksten uit het boek KRISTALLENTUIN en van de website van Machiel Zwarts.

Daarmee is de toon voor deze opening meteen gezet. Welkom in het huis van de verbeelding.

Aan de Lange Hezel 46 in Nijmegen bevindt zich zo’n plek waar kunst niet alleen getoond wordt, maar ook beleefd. De ruimte van Hettie Laarakker ademt intimiteit en aandacht. Het is een omgeving die uitnodigt om te kijken en je te laten verrassen.

Want dat is precies waar deze tentoonstelling om draait: verbeelding.

We kennen allemaal de pasfoto. Een functioneel beeld, een registratie van hoe we eruitzien. Maar is dat fotografie als kunst? Waarschijnlijk niet.

Niet alle fotografie is kunst. Kunst ontstaat waar de fotograaf keuzes maakt: wat wordt vastgelegd, en hoe. In die keuzes, het WAT en het HOE, schuilt de betekenis van het beeld.

Daar begint de verbeelding.

De Franse filosoof Roland Barthes beschreef ooit de relatie tussen fotografie en werkelijkheid. Een foto toont wat geweest is, maar bestaat in het heden. Het moment is voorbij, en tegelijk blijft het bestaan zolang de foto er is. Dat maakt fotografie paradoxaal: wat was, is en ook wat is, was.

Elke foto draagt daarom twee werelden in zich: de werkelijkheid van het moment én de interpretatie van de fotograaf.

De fotograaf is de eerste schepper van de verbeelding. Door onderwerpkeuze en uitvoering geeft hij of zij vorm aan het beeld. Daarbij is dus van belang het wat en het hoe. Maar er is meer en dat is de reden van de fotograaf voor het maken van de beelden, de foto’s. Dat is het WAAROM.

Dat laatste, het waarom, maakt het verschil tussen vakmanschap en kunst. Hoe persoonlijker de drijfveer, hoe sterker het eigenaarschap van het beeld.

Wanneer een foto eenmaal bestaat, treedt een ander in de voetsporen van de maker. Maar als kijker lopen we altijd een stap achter. We zien het beeld, maar niet de ervaring erachter. Niet de zintuiglijke waarneming, niet het moment zelf.

Dat vergroot de afstand tussen beeld en werkelijkheid nog verder. En toch ligt juist daar de ruimte voor verbeelding: in wat wij als kijker toevoegen.

Het werk van Victor van Lieshout en Machiel Zwarts beweegt zich precies in dat spanningsveld.

Beiden zijn al jarenlang actief als fotograaf en verbonden aan Fotoclub Nijmegen. Ze kennen elkaar, delen een fascinatie voor verbeelding, maar werken vanuit verschillende uitgangspunten.

Kelk | © Machiel Zwarts

Als we naar de foto’s van Machiel kijken, wanen we ons de ene keer in een bijzonder landschap, een andere keer boeien de geometrische vormen en de ruimtelijkheid en bij weer andere foto’s verbazen we ons over de kleurenpracht en het licht-donker spel. En steeds zien we dat wat we zien niet overeenkomt met hetgeen we kennen uit het dagelijks leven. De foto van de kelk in een mystieke ruimte doet ons de suggestie over een kerkelijke omgeving van bovennatuurlijk leven. Machiel speelt ook enorm met de presentatie en het mooie is dat je ziet dat de vorm, onder andere de presentatie, de inhoud van zijn foto’s versterkt. Transparante foto’s die infereren met het buitenlicht dat door de ramen valt of foto’s waarin achtergronden een zekere ‘umwelt’ zijn van de inhoud van het eigenlijke beeld. En dat allemaal als het gevolg van het kijken in een microscopisch kleine wereld.

Uit de serie ‘Kreaturen’ | © Victor van Lieshout

De foto’s van Victor zijn zelf gecreëerde beelden, ‘kreaturen’ zoals hij ze zelf noemt. Hij toont de  ‘kreaturen’ met menselijke eigenschappen en emoties zoals boosheid, verdriet of juist met blijdschap en vreugdevol. Zijn creatieve ‘kreaturen’ en ook zijn ‘appelfoto’s’ zijn eigen gemaakte, met de hand gevormde, beelden. Op zich zou je deze creatieve driedimensionale beelden plastieken van de verbeelding kunnen noemen. Daarvan foto’s maken is het scheppen in het kwadraat. In deze tentoonstelling laat hij enkele ‘kreaturen’ in het echt zien, als beeld dus. De plastieken zijn relatief klein, pakweg 12 cm qua lengte. De vergelijking van het plastiek met de foto daarvan, ook in de galerie tentoongesteld, laat ook nog eens zien dat fotografie over een eigen specifieke beeldtaal beschikt en dat daarmee de foto’s ook een andere betekenis krijgen.

Hun materialen verschillen, hun werkwijze ook. Maar in het uiteindelijke beeld vinden ze elkaar. Beiden gaan voorbij aan het pure realisme. Ze tonen geen directe werkelijkheid, maar een getransformeerde wereld.

Een wereld die balanceert tussen herkenning en abstractie.

Bij Machiel ontstaan uit een minuscuul detail grootse landschappen en geometrische structuren. Bij Victor wordt het beeld als het ware dubbel gecreëerd: eerst het object, daarna de foto. Scheppen in het kwadraat.

Hun beelden zijn niet vanzelfsprekend. Ze vragen om aandacht, om tijd. Ze zijn het resultaat van kijken, experimenteren, toeval toelaten en vervolgens keuzes maken. Een druppel onder een microscoop wordt een universum, een creatie met bananenschillen rottende appel een verhaal.

En als kijker worden we uitgedaagd om mee te gaan. Om te kijken met een open blik. Om niet alleen te zien, maar ook te voelen. Beschouwend kijken noem ik dat.

Deze tentoonstelling laat zien hoe rijk fotografie kan zijn wanneer verbeelding de ruimte krijgt. Een wereld van vorm en inhoud. Van esthetiek en betekenis. Van fantasie en fascinatie. Een wereld die je niet zomaar tegenkomt, maar die hier in deze galerie, een huis van de verbeelding, tastbaar wordt.

24 april t/m 3 mei 2026 | Expositie open vrij, zat, zon 13.00 – 17.00 uur |Lange Hezelstraat 46 Nijmegen

Onderdompelen

“Er is een dunne lijn tussen ergens helemaal in opgaan en verdrinken in je eigen enthousiasme.” Ik houd mezelf graag voor dat ik die lijn netjes in de gaten houd… maar eerlijk is eerlijk: na drie exposities in één week begint het soms toch een beetje te schuiven.

En dan moet de week van de FOTOGRAFIE (in de week van Hemelvaart) nog komen.

Want in mei verandert de Lebuinuskerk in een walhalla voor fotografieliefhebbers. Echt zo’n plek waar je binnenstapt “voor even” en er een paar uur later, of misschien wel pas aan het eind van de dag, weer uitkomt, lichtelijk overdonderd en vol ideeën.

Het begint op dinsdag, met prijsuitreikingen en lezingen onder andere door de ‘oude fotograaf des vaderland’ Jan Dirk van der Burg. Misschien nog een beetje een dag voor insiders/genodigden (wel heel veel), maar daarna is het hek van de dam. Vier dagen lang fotografie in alle soorten en maten.

Mijn advies? Ga niet haasten. Kies een dag (of beter: meerdere), regel een fijne slaapplek in de buurt en geef jezelf de tijd om rond te dwalen, te kijken, te luisteren en je te laten verrassen.

Woensdag is bijvoorbeeld zo’n dag waarop je blijft hangen. Maartje van den Heuvel neemt je mee in de geschiedenis van de fotografie in drie lezingen van formaat.

Dat klinkt misschien heel serieus, maar dat is het allesbehalve. Verwacht verhalen die blijven plakken en je vanuit de geschiedenis van toen inspireren voor de fotografie van nu!.

© CHRIS DE BODE
Yili, 16, describes how girls in Colombia often do domestic work to pay for an education. “For the past few years, I worked in people’s homes to earn money for school supplies,” she says. Balancing work, school, housework and caring for her younger siblings eventually caused Yili to drop out: “I failed two subjects and was not allowed to go back to school.”

Yili notes that it is often girls who drop out of school. “I have more boys than girls in my class. Another challenge is girls getting pregnant. It happened to one of my best friends. She dropped out of school and couldn’t find a job. Now she stays home with her baby. Her situation is difficult.”

With support from Plan International’s back-to-school program, Yili was able to resume her education. She still does homework while helping her mother at home, but the financial support allows her to devote more time to her studies. “If I had to do housework all my life, I would be so bored. That’s why I want to go to school. Physics and chemistry, and learning new things, that’s what I love.”

Donderdag schakelt weer moeiteloos door: Chris de Bode en Veronique Jansen vertellen over de Zilveren Camera, Rutger van der Hoeven duikt in iconische foto’s… en alsof dat nog niet genoeg is, wordt ook nog eens de uitslag van de Bondsfotowedstrijd bekendgemaakt.

Vrijdag is een beetje de dag waarop het gaat kriebelen. Workshops, fotoreviews en vooral dus zelf kijken, doen, leren. Altijd leuk, en vaak verrassend.

En dan zaterdag. Ook weer een favoriete dag voor velen. Presentaties van de landelijke groepen van de Fotobond, een reeks lezingen… en ergens vroeg in de ochtend nog eentje van mij over documentaire fotografie.

Je hoort het al: ik heb er zin in. De Week van de Fotografie is er dit jaar niet zomaar. Het is een viering van 200 jaar fotografie, georganiseerd door de Koninklijke Fotobond. En dat merk je aan alles.

Dus ja, enthousiasme is hier wel op z’n plaats, zeker met zo’n veelzijdig en interessant programma.

En verdrinken? Ach… als het ergens mag, dan is het hier in de fotografie.

Het volledige programma vind je hier.

waar de tijd stilstaat

“Waar de tijd stilstaat” voelt als een scheidslijn tussen twee werelden.

De houding van haar lichaam draagt een dubbel gevoel. Haar gedachten elders, zij hier. Aanwezigheid in het heden en een hoopvol verlangen naar wat er ooit was.

De lijnen achter haar lijken op de stralen van een zon, een zon die verbergt en scheidt. Alsof de tijd hier niet vooruitgaat en blijft hangen tussen herinnering en werkelijkheid. Ze beweegt niet vooruit of terug, maar draagt beide tegelijk. Een moment waar verleden en heden elkaar blijven ontmoeten.

Deze foto maakte ik eerste Paasdag 2026, tijdens mijn wandeling over de KunstRoute in ’s Heerenberg.

Martin Parr

Afgelopen week gaf ik een lezing over straatfotografie bij enkele fotoclubs en vertelde daar dat ik begin jaren 80 enkele favoriete fotografen had. Zonder ze na te willen doen, wilde ik wel van ze leren. William Klein was er een van. Ik bewonderde hem vanwege zijn directe confrontatie, de rauwheid in zijn beelden en de nabijheid van de mensen die hij fotografeerde. Bij Martin Parr was het meer de humoristische, soms de enigszins satirische thematiek in zijn foto’s. Ook het feit dat hij vaak gedurende langere tijd werkte aan een bepaald onderwerp of thema beviel me. Dat hij niet schuwde om ‘zijn eigen mensen’ op de korrel (én de hak) te nemen maakte hem tot iemand die de fotografie heel nadrukkelijk in een, weliswaar luchtig, maatschappelijk kader plaatste.

Mark Cohen, toen een nauwelijks bekende fotograaf in Europa, vond ik zeker ook wat hebben. Hij hanteerde vreemde uitsneden en composities. Alsof hij me daarmee wilde vertellen dat fotografie in eerste plaats over inhoud en betekenis gaat en misschien pas op de ‘zoveelste plaats’ om het ‘perfecte en mooie’ plaatje. Cohen heeft veel later (rondom de jaarwisseling 2014-2015) nog een redelijk grote expositie onder de titel Dark Knees gehad in het Nederlands Fotomuseum in Rotterdam. Door zijn dichtbij opnamen gecombineerd met hard flitslicht en in rauw zwart-wit was het voor de liefhebbers een ‘beeld van het unieke kijken’. Overigens, zeker niet iedereen dacht er zo over.

OP NAAR PARIJS

Martin Parr overleed afgelopen december (2025) redelijk onverwacht ondanks dat bekend was dat hij ernstig ziek was. Maar hij ging alsmaar door met fotograferen, exposities samenstellen (ook van andere fotografen in zijn foundation in Bristol), het maken van fotoboeken en geven van flink wat lectures. Hij is een markante en belangrijke figuur in de fotografie en zeker een van de topfotografen als het gaat om straatfotografie. In zijn documentaires, die ik beschouw als reeksen straatfotografie, heeft hij heel wat verteld over sociale en maatschappelijke aspecten in onze samenleving. Het Magnum-agentschap beschouwt hem als één van de belangrijkste naoorolgse fotografen en ze hebben nu een grote expositie aan zijn werk gewijd in de Magnum Galerie in Parijs

Ga kijken als je toevallig ook nog een paar dagen in de Franse hoofdstad bent, wellicht om ook nog straatfoto’s te maken. Tot 6 juni aanstaande kun je er terecht.

Maar ook als je wat dichter bij huis wilt blijven (en ook heerlijk de straat op wilt) kun je terecht in Amsterdam. Foam brengt een eerbetoon aan de Britse fotograaf Parr van 3 april tot 12 augustus 2026. Very Modern and Rather Ugly is zeker de moeite van het bezoeken waard, temeer daar ook zijn vroegste (zwart-wit) werk in de expositie is opgenomen.

SCHEMER in Huis Kernhem

Schemer is de geleidelijke overgang van licht naar duisternis, waarin het bekende langzaam vervaagt en plaatsmaakt voor een onbekende, wazige wereld. Mijn fotovriend Gijs ervoer deze schemer als een wegglijden: vol onvoorspelbaarheid en verwarring. In deze fase werd zijn toekomst steeds meer de schaduw van zijn verleden. Tijdens onze ontmoetingen blikten we, aan de hand van foto’s, terug op de vele stedenreizen waarop we dagelijks als straatfotografen op pad waren — zolang dat nog mogelijk was. Later beperkten onze uitstapjes zich tot de directe omgeving: het bos, of een museum waar je beelden mocht aanraken. De tijd waarin zelfs dat niet meer kon, ligt inmiddels achter ons, de schemer voorbij.

de andere invalshoeken

Een andere fotograaf onderzoekt binnen dit thema de verbanden tussen haar eigen werk en dat van haar onlangs overleden vader. Weer een ander toont interieurs in een schemerige sfeer, waarin het minimale toch zeggingskracht behoudt. Ook de meer letterlijke betekenis van schemer, de ochtend- en avondschemering, komt aan bod. Deze fotograaf stelt zich open voor wat er in die korte, dagelijkse momenten gebeurt onder wisselende weersomstandigheden en vertaalt dit op weergaloze wijze naar beeld. Een voormalig huisarts presenteert een portretreeks waarin schemer zichtbaar wordt in de blik en de ogen, vaak de eerste indicatoren van zowel fysieke als mentale gezondheidsproblemen. Een andere deelnemer verbeeldt de schemer via mist: een zacht grijs laken dat de soms harde wereld enigszins verzacht en verhult.

het OFKC

Het OFKC is een collectief van fotografen en kunstenaars, zowel professioneel als amateur. Ieder lid heeft een eigen specialisatie en werkt vanuit persoonlijke interesse. Tijdens tweewekelijkse bijeenkomsten wordt werk besproken en gereflecteerd op ideeën. Daarnaast wordt er jaarlijks gewerkt aan een gezamenlijk thema.

De deelnemende leden aan deze expositie zijn: Bettina Hogeweg, Laura de Morree, Peter van Tuijl, Ton van Vroonhoven, Gert Wielink en Dinie Wikkerink.

welkom op de opening

Bloglezers zijn van harte uitgenodigd voor de opening op zondag 19 april 2026 om 14.00 uur. Tijdens deze middag luisteren we naar de woorden van Frans Rentink, portretfotograaf uit Deventer, en is er gelegenheid om onder het genot van een drankje met elkaar in gesprek te gaan over het getoonde werk.

Meer informatie, ook over eerdere exposities, is te vinden op de website van het OFKC: https://www.ofkc.nl

LEEG vanaf 3 april – 29 juni 2026

uit de serie LEEG © Dinie Wikkerink

‘Leeg’ is de titel van een serie beelden gemaakt door Dinie Wikkerink.

Kenmerken van de serie ‘Leeg’

Dinie Wikkerink past een minimale digitale ingreep toe om de drukte van de stad te transformeren in een leeg en stil decor. De beelden balanceren op de grens tussen figuratieve fotografie en abstractie. Door deze aanpak vertoont het werk een sterke verwantschap met de schilderkunst; de foto’s ogen eerder als composities op doek dan als directe registraties van de werkelijkheid.

FotoKabinet is een initiatief van Oerkroeg Schiller samen met het OFKC. De groep die ervaring heeft met het exposeren in een museale omgeving ziet het als een uitdaging om binnen de sfeer van een kroeg mooie exposities te realiseren. Het OFKC bestaat uit fotografen en kunstenaars die al dan niet beroepsmatig werkzaam zijn. Ieder lid heeft zijn of haar eigen specialisatie en werkt vanuit eigen interesse. 

Oerkroeg Schiller, Prinsenstraat 4, 7121 AG Aalten

Openingstijden:di, wo 19:00 tot 01:00 | do 16:00 tot 01:00 | vri, za14:00 tot 02:00 | zo 14:00 tot 01:00